Środowiskowy dom samopomocy (ŚDS) - czym jest?

Środowiskowy dom samopomocy (ŚDS) jest miejscem, w którym osoby chore psychicznie i upośledzone umysłowo uczą się funkcjonowania w społeczeństwie. Środowiskowe domy pomocy znajdują się w wielu polskich miastach, są prowadzone przez samorządy, fundacje i stowarzyszenia. Zasady działania ŚDS są ściśle podporządkowane wytycznym, które definiuje rozporządzenie w sprawie środowiskowych domów samopomocy. Jakie trzeba spełnić kryteria, jakimi dysponować dokumentami, by otrzymać skierowanie do środowiskowego domu samopomocy?

Spis treści

Środowiskowy dom samopomocy – definicja

Środowiskowy dom samopomocy (ŚDS) to miejsce, którego zadaniem jest budowanie sieci oparcia społecznego, przygotowanie do życia w społeczeństwie i funkcjonowania w lokalnym środowisku przez osoby chore psychicznie i upośledzone intelektualnie. Środowiskowy dom samopomocy jest jednostką Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej, działającą jednak na zasadach zadania zleconego samorządom, albo – za pośrednictwem samorządów – fundacjom i stowarzyszeniom.

 

Środowiskowe domy samopomocy

Środowiskowe domy samopomocy dzielą się na trzy typy:
  • ŚDS typu A - dla osób przewlekle psychicznie chorych;
  • ŚDS typu B - dla osób upośledzonych umysłowo;
  • ŚDS typu C - dla osób wykazujących inne przewlekłe zaburzenia czynności psychicznych.

Przy czym jeden ŚDS może pomagać osobom zaliczanym do więcej niż jednej kategorii. W praktyce często spotykamy się z określeniem „środowiskowy dom samopomocy typu ABC” – jest to ŚDS w którym mogą przebywać osoby ze wszystkimi typami zaburzeń.

Reklama

Środowiskowy dom samopomocy – zadania

Co oferują środowiskowe domy samopomocy w ramach swoich zadań? Tak jak powiedzieliśmy, ŚDS te mają za zadanie włączyć osoby chore psychicznie i upośledzone umysłowo do funkcjonowania w społeczeństwie na tyle, na ile tylko jest to możliwe. Przykładowo, pierwszy łódzki środowiskowy dom samopomocy, otwierając swoje podwoje, zaproponował podopiecznym:

  • hipoterapię,
  • naukę gotowania,
  • haftowania i wyszywania,
  • zajęcia komputerowe,
  • zajęcia malarskie,
  • zajęcia techniczne,

a także swoisty trening w dziedzinie racjonalnego planowania wydatków oraz zażywania leków o wyznaczonych przez lekarza porach.

Środowiskowy dom samopomocy – z mieszkaniem

Zajęcia w środowiskowych domach samopomocy odbywają się w ciągu dnia, ale są też ośrodki, które oferują opiekę całodobową. Na przykład jeden z warszawskich środowiskowych domów samopomocy ma w swoich zasobach całodobowe mieszkanie terapeutyczno-readaptacyjne dla 4 osób. Pobyt w nim ma przywrócić zdolność do samodzielnej egzystencji osobom, które taką zdolność utraciły na przykład wskutek choroby psychicznej. Pobyt w lokalu ŚDS jest tymczasowy – do czasu osiągnięcia zdolności do powrotu do własnego mieszkania.

Rozporządzenie w sprawie środowiskowych domów samopomocy

Zasady funkcjonowania ŚDS reguluje rozporządzenie w sprawie środowiskowych domów samopomocy, wydane przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej.

Liczba miejsc w środowiskowym domu samopomocy, usytuowanym w jednym budynku nie może być mniejsza niż 15 i większa niż 60. Jeżeli środowiskowy dom samopomocy prowadzony jest w kilku budynkach, może w nim przebywać jednorazowo do 120 osób.

Środowiskowy dom samopomocy powinien działać przynajmniej przez 5 dni w tygodniu po 8 godzin dziennie. W tym czasie, przez minimum 6 godzin dziennie powinny być prowadzone zajęcia z uczestnikami, pozostały zaś czas przeznacza się na czynności porządkowe, przygotowanie zajęć, a także zapewnienie opieki uczestnikom na czas transportu, jeśli są oni do ośrodka przywożeni lub z niego odwożeni. Jeżeli mamy do czynienia z całodobowym środowiskowym domem samopomocy, w którym pensjonariusze przebywają na stałe, powinno im się zapewnić 10 godzin wypoczynku w ciągu doby.

ŚDS – jak się dostać?

Rozporządzenie w sprawie środowiskowych domów samopomocy stanowi, że wniosek o skierowanie do ŚDS na pobyt dzienny lub całodobowy składa się do ośrodka pomocy społecznej w swojej miejscowości. Ubiegający się o miejsce w środowiskowym domu samopomocy powinni dołączyć zaświadczenie lekarskie, wydane przez lekarza psychiatrę lub lekarza neurologa, o występujących zaburzeniach psychicznych oraz zaświadczenie lekarza rodzinnego o stanie zdrowia i o braku przeciwwskazań do uczestnictwa w zajęciach domu. Wymagane jest też dostarczenie orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, o ile osoba starająca się o miejsce w ŚDS takie posiada.

Według rozporządzenia w sprawie środowiskowych domów samopomocy skierowanie do ŚDS na pobyt całodobowy następuje „w przypadku wystąpienia potrzeby spowodowanej sytuacją życiową lub rodzinną osoby albo w przypadku realizacji całodobowego treningu samoobsługi i umiejętności społecznych w ramach indywidualnego planu postępowania wspierająco-aktywizującego”.

Środowiskowe domy samopomocy – opieka

Zajęcia w środowiskowych domach samopomocy w dużej mierze wykorzystują do realizacji swoich zadań relacje interpersonalne między podopiecznymi, nie mniej ŚDS muszą zatrudniać wykwalifikowaną kadrę, która planuje, prowadzi, moderuje zajęcia.

Według rozporządzenia w sprawie środowiskowych domów samopomocy, ŚDS powinien zatrudniać odpowiednio do potrzeb:

  • psychologa;
  • pedagoga;
  • pracownika socjalnego;
  • instruktora terapii zajęciowej;
  • asystenta osoby niepełnosprawnej;
  • inne osoby o wykształceniu specjalistycznym, które będzie odpowiadać rodzajowi i zakresowi usług świadczonych w domu.

Zobacz:

 

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

16736
Pytanie: Co jest dla Ciebie priorytetem przy wyborze środków chłonnych?

  Skuteczność wchłaniania moczu

  Ochrona przed nieprzyjemnym zapachem

  Idealne dopasowanie

  Wygoda stosowania

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!