Im bardziej się starzejemy, tym bardziej przywiązujemy się do swojego mieszkania. Koszmarem jest wizja wyprowadzki do domu opieki społecznej. Ten scenariusz nie musi się spełnić, pokazuje to para warszawskich architektów, która stworzyła wzorcowy dom dla seniora. Dzięki wielu innowacyjnym rozwiązaniom można mieszkać u siebie, mimo zaawansowanego wieku i postępującej niesprawności.

Najlepiej starzeć się we własnym dobrze przygotowanym do tego domu – z takiego założenia wyszli pomysłodawcy pierwszego w Polsce wzorcowego mieszkania dla seniora, które powstało na warszawskich Bielanach. Autorką pomysłu jest dr Agnieszka Cieśla, architekt i urbanista, właściciel firmy DRC, nad projektem pracowała wraz z mężem, również architektem, dr Janem Cieślą. Mieszkanie na Bielanach zostało urządzone z myślą o ich rodzicach, ale zanim się tam wprowadzą para architektów postanowiła pokazać, jak można pomóc seniorom w samodzielnym życiu, stwarzając dla nich przyjazną przestrzeń. Przez prawie dwa lata wzorcowe mieszkanie może obejrzeć każdy. Projekt będzie trwał do września 2018 roku.

Projekt jest tak innowacyjny, że od września ubiegłego roku mieszkanie zapragnęło zobaczyć prawie pół tysiąca osób. Patronat nad inicjatywą, której przewodnie hasło brzmi „u siebie mimo wieku” objęli m.in. Ambasada Królestwa Danii, burmistrz dzielnicy Bielany, Krajowy Instytut Gospodarki Senioralnej, Stowarzyszenie Architektów Polskich oraz Fundacja Zaczyn.

Sprawdź: Na co zwrócić uwagę wybierając dom seniora?

Bezpiecznie i wygodnie

Tu wszystko powstało z myślą o tym, żeby osoba, która wraz z wiekiem traci możliwość sprawnego poruszania się w życiu codziennym, nie musiała być skazana na pomoc innych. Kiedy wchodzimy do bloku na warszawskich Bielanach od razu widać, że osoba starsza czy niepełnosprawna nie ma problemu z wejściem, w bloku są specjalne rampy, szerokie windy, które pozwalają poruszać się lokatorom o lasce czy na wózku inwalidzkim.

Samo mieszkanie na każdy metrze kwadratowym ma udogodnienia, które ułatwiają życie. Tu wszystkie szczegóły zostały zaprojektowane z myślą o wygodzie starszych mieszkańców. Nigdzie na podłodze nie ma progów, na ścianach za to zamontowano pomocne w utrzymaniu równowagi poręcze. Specjalny czujnik ruchu włącza w nocy oświetlenie przypodłogowe, dzięki czemu poruszanie się po domu po ciemku nie jest problemem. Włączniki i gniazda elektryczne umiejscowiono na wygodnej wysokości.

W sypialni ustawiono komfortowe łóżko z materacem sterowany elektronicznie, łatwo podnieść się w nim do pozycji półsiedzącej lub unieść do góry same nogi. Ergonomiczne są także krzesła w jadalni, które dzięki podłokietnikom pomagają starszej osobie wstać od stołu.

Takiej kuchni nie ma nikt

W kuchni specjalny system pozwala na obniżanie wiszących szafek i blatu, tak, żeby bez problemu mogła z nich korzystać osoba siedząca na wózku inwalidzkim. Szafki mają elektrycznie wspomagane drzwi, a sprzęty kuchenne (zmywarka i piekarnik) nie znajdują się niżej niż 40 centymetrów nad podłogą, po to, żeby nie trzeba było się mocno schylać. Drzwi lodówki otwiera się pchnięciem bez użycia dłoni, same się też zamykają.

W tradycyjnych mieszkaniach jednym z najbardziej nieprzyjaznych seniorom miejsc jest łazienka. Zazwyczaj stojąca w niej wanna uniemożliwia codzienną samodzielną toaletę. Dlatego architekci szczególną wagę przywiązali do projektowania łazienki we wzorcowym mieszkaniu seniora. Tu starsza osoba może myć się samodzielnie. Pozwala na to specjalne siedzisko, które zamontowano pod prysznicem. Obok jest przestawna umywalka. Toaleta łączy w sobie funkcję bidetu, a także daje możliwość osuszenia umytej części ciała. Bezpieczeństwo starszej osoby zwiększają też antypoślizgowe powierzchnie w łazience.

Zobacz też: Wanna dla seniora – jak urządzić wygodną łazienkę dla osoby starszej

Klimatyzacja to konieczność, nie luksus

W mieszkaniu zamontowana została także klimatyzacja, bo starsze i schorowane osoby są bardziej wrażliwe na upały. Taras ma przeszklone balustrady, co umożliwia wyglądanie na ulicę także osobie siedzącej.

Nawet światło zaprojektowano we wzorcowym mieszkaniu z myślą o seniorach, jest najbardziej zbliżone do naturalnego, ale rano ma chłodny ton, który pobudza, a wieczorem jest cieplejszej barwy, żeby zapobiegać stanom depresyjnym i sprzyjać prawidłowej gospodarce hormonalnej.

Projektanci uwzględnili także to, że z wiekiem pogarsza się widzenie, dlatego meble i ściany są jasne, a uchwyty i przełączniki ciemnografitowe.

Samo doposażenie mieszkania, które ułatwia życie seniorowi kosztowało 50 tysięcy złotych. Pomysłodawcy podkreślają, że to tyle, ile wynosi roczny koszt utrzymania starszej osoby w domu opieki społecznej. W projekcie doposażenie sfinansowało kilkanaście firm z różnych krajów, w tym z Polski, które w ten sposób chcą promować swoje produkty przeznaczone dla seniorów. Wzorcowy dom stanowi rodzaj showroomu, w którym wszystkiego można dotknąć i wszystko wypróbować.

Starych drzew się nie przesadza

Dr Agnieszka Cieśla zachęca projektantów i deweloperów do naśladowania rozwiązań, które zastosowano we wzorcowym mieszkaniu na Bielanach, bo rozwiązania te są dużo mniej kosztowne niż opieka stacjonarna nad starszą osobą świadczona przez instytucje. Ale nie tylko o koszty tu chodzi, bo nie ma nic bardziej komfortowego dla seniora niż mieszkanie we własnym ukochanym domu. Jak dodają lekarze i psychologowie nie tylko starych drzew się nie przesadza, warto zrobić wszystko, żeby nie wyrywać ze środowiska starszych osób.

Dom to miejsce, w którym czujemy się bezpieczne i gdzie możemy żyć na własnych zasadach. Im dłużej seniorzy będą mogli mieszkać samodzielnie,  tym dłużej zachowają pogodę ducha i chęć do życia.

Projekt „Wzorcowe Mieszkanie Seniora” jako jeden z nielicznych z Polski uczestniczy w Europejskim Partnerstwie Innowacji na Rzecz Aktywnego i Zdrowego Starzenia się.

Czytaj też:

wzorcowe mieszkanie dla seniora wzorcowe mieszkanie dla seniora wzorcowe mieszkanie dla seniora

Zdjęcia: materiały prasowe DRC